Iz istorije banjalučkog pčelarstva: MEDOM SE SLADILI I U BANOVINI

Iz istorije banjalučkog pčelarstva: MEDOM SE SLADILI I U BANOVINI

SHARE

Banjalučki književnik, publicista i pčelar 69-godišnji Živko Vujić je u Arhivu Republike Srpske došao do veoma interesantnih podataka, koji ilustruju u kakvim se uslovima pčelarilo u Vrbaskoj banovini, koja je osnovana 1922. godine, a obuhvatala je 22 sreza i 12 sreskih ispostava, i to: Cazin, Bihać, Dvor, Bos. Krupu, Bos. Petrovac, Grahovo, Glamoč, Jajce, Mrkonjić Grad, Ključ, Sanski Most, Bos. Novi, Bos. Dubicu, Bos. Gradišku, Prijedor, Banjaluku, Kotor Varoš,  Teslić, Prnjavor, Derventu, Gradačac, Gračanicu, Doboj i Maglaj.

Živko Vujić

Kada su osnovana prva pčelarska društva, udruženja i pčelarske zadruge na području Banje Luke, teško je utvrditi. Neće se pogriješiti ako se kaže da je pčelarenje u ovim krajevima bilo razvijeno i prije osnivanja  društava i zadruga, kao i to da su prvi organizovani oblici udruživanja postojali i prije nego što pokazuju podaci s početka 20. vijeka – piše Živko Vujić, književnik i publicista iz Banja Luke, u svojoj knjizi “Kako (p)ostati pčelar”

Čelinac – rekorder

Stara Banjaluka, snimak iz 1899. godine

On je u Arhivu Republike Srpske došao do veoma interesantnih podataka, koji ilustruju u kakvim se uslovima pčelarilo u Vrbaskoj banovini, koja je osnovana 1922. godine, a obuhvatala je 22 sreza i 12 sreskih ispostava, i to: Cazin, Bihać, Dvor, Bos. Krupu, Bos. Petrovac, Grahovo, Glamoč, Jajce, Mrkonjić Grad, Ključ, Sanski Most, Bos. Novi, Bos. Dubicu, Bos. Gradišku, Prijedor, Banjaluku, Kotor Varoš,  Teslić, Prnjavor, Derventu, Gradačac, Gračanicu, Doboj i Maglaj.

Prema podacima iz 1930. godine Banja Luka je imala 17 pčelara sa 23 pletare i 148 košnica sa pokretnim saćem. Prinos meda u saću bio je 230, a vrcanog  1.585 kilograma.

U Bronzanom Majdanu te godine bilo je devet pčelara sa 22 pletare i 24 košnice sa pokretnim saćem, a prinos meda u saću bio je 75 i vrcanog 100 kilograma.

Budžak je imao 26 pčelara sa 30 pletara i 50 košnica sa pokretnim saće s  proizvednjom od 80 kilograma meda u saću i 120 kilograma vrcanog meda. U Dragočaju je  skromnije pčelarsvo – šest pčelara sa 14 pletara i 12 košnica sa pokretnim saćem. Oni su izvrcali samo 20 kilograma meda. Nema podataka o kolčinama meda u saću.

Čelinac je, prema ovim podacima, imao najveću proizvodnju meda u banjolučkom srezu – 2.340 kilograma  u saću i 2.300 kilograma vrcanog. Ovu proizvodnju ostvarila su 44 pčelara koji su imali 156 pletara i 46 košnica sa pokrenim saćem. A u Jošavki je bilo 15 pčelara sa 40 pletara i 18 košnica sa pokretnim saćem. Prinos meda u saću 280 i vrcanog 250 kilograma.

U Krupi samo jedan pčelar

Kadina Voda je imala 33 pčelara sa 66 pletara i prinosom od 185 kilograma meda u saću. U Klašnicama  najveći broj pčelara – 66. Oni su imali i najveći broj pletara u srezu – 166, dok je  košnica sa pokretnim saćem bilo 35. Prinos meda u saću – 558 kilograma. Nema podataka o količinama vrcanog meda. U Krupi samo jedan pčelar sa osam pletara i četiri košnice sa pokretnim saćem. On je proizveo 40 kilorama meda u saću i duplo manju količinu vrcanog.

U Maglajanima 48 pčelara, 99 pletara i 98 košnica sa pokretnim saćem, 665 kilograma meda u saću i 778 kilograma vrcanog meda. Piskavica je imala 31 pčelara, 60 pletara i 40 košnica sa pokretnim saćem, a proizvedeno je 266 kilograma meda u saću i 176 kilograma vrcanog meda. Rekavica – samo četiri pčelara, ali oni su imali 88 pletara i 38 košnica sa pokretnim saćem. Prinos – 150 kilograma meda u saću i 100 kilograma vrcanog.

Podaci za Slatinu – 27 pčelara, 111 pletara, devet košnica sa pokretnim saćem, prinos meda u saću 787, a vrcanog 100 kilograma. I na kraju podaci za Saračicu  – devet pčelara sa 39 pletara.

Ovaj popis pčelara iz 1930. godine govori da je u banjolučkom srezu bilo ukupno 336 pčelara, koji su imali 922 pletara i 522 košnice sa pokretnim saćem. Ukupan prinos meda u saću bio je 5.656, a vrcanog meda 5.549 kilograma.

Podaci govore da je najviše pčelara bilo u Klašnicama, a najviše košnica sa pokretnim saćem imali su pčelari u opštini Banja Luka.

 Pismo iz 1930. Godine: TRAŽI SE OGLEDNI PČELINJAK

Da su prije više od osam decenija banjolučki pčelari imali razumijevanje i policijskih organa najbolje potvrđuje pismo od 8. maja 1930. godine kojim se uprava policije u Banjoj Luci obraća Poljoprivrednom odjeljenju Kraljevske banske uprave i traži da se formira “makar u početku i mali, ali uzoran pčelinjak koji bi poslužio:

  1. Nastavi u slobodnim časovima (…) koja će izašavši jednom iz službe i stekavši potrebno znanje u ovoj grani poljoprivrede dalje istu širiti, a i dobre koristi od nje imati.
  2. Ovaj pčelinjak bio bi pristupačan svakome, šta više, vršila bi se propaganda za pčele, naročito kod siromašnog sveta…
  3. Pčelarstvo služi i kao dobro vaspitno sredstvo u moralnom pogledu, jer ono u čovjeku razvija volju za rad… kad svoje slobodno vreme utroši na odmor kod pčelinjaka, samim tim izbegava privikavanje raznim porocima (poseta javnih lokala, piće itd)

 

(BHpčelar)

NO COMMENTS

LEAVE A REPLY